Kalkulator odsetek ustawowych 2026

Jak obliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie

Odsetki za opóźnienie należą się wierzycielowi za każdy dzień, w którym dłużnik nie płaci długu pieniężnego — nawet jeżeli wierzyciel nie poniósł żadnej szkody i nawet gdy opóźnienie nie wynika z winy dłużnika (art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego). Jeżeli umowa nie określa ich wysokości, stosuje się odsetki ustawowe: stopa referencyjna NBP plus 5,5 punktu procentowego. Od 5 marca 2026 r. to 9,25% w skali roku.

Przykład: dług 10 000 zł, termin płatności 15.01.2026, zapłata 30.09.2026. Opóźnienie liczymy od 16.01.2026 do dnia zapłaty włącznie — razem 258 dni. W tym czasie stopa zmieniła się raz, więc są dwa okresy:

1. 16.01.2026–04.03.2026: 10 000 zł × 9,50% × 48 dni ÷ 365 = 124,93 zł
2. 05.03.2026–30.09.2026: 10 000 zł × 9,25% × 210 dni ÷ 365 = 532,19 zł
3. Suma odsetek: 657,12 zł, a łącznie z długiem 10 657,12 zł.

Przy dłuższych okresach kalkulator dzieli czas na tyle przedziałów, ile było zmian stopy — każdy przedział liczy osobno i zaokrągla do grosza, a potem sumuje. Tak samo wylicza się odsetki w pozwie lub wezwaniu do zapłaty.

Wysokość odsetek ustawowych od 2016 roku

Od 1 stycznia 2016 r. odsetki ustawowe są powiązane ze stopą referencyjną NBP. Każda decyzja Rady Polityki Pieniężnej zmienia je od dnia ogłoszenia nowej stopy, a Minister Sprawiedliwości publikuje obwieszczenie w Monitorze Polskim. Odsetki maksymalne to dwukrotność odsetek ustawowych — wyżej nie można ich ustalić w umowie.

Ile odsetek od długu? Przykłady przy obecnej stopie

Odsetki ustawowe za opóźnienie od długu z terminem płatności 04.03.2026 — kwoty policzył ten sam silnik co kalkulator, przy stopie 9,25% i roku 365-dniowym.

Odsetki w transakcjach handlowych i rekompensata 40 euro

Gdy obie strony są przedsiębiorcami (albo wierzycielem jest przedsiębiorca, a dłużnikiem podmiot publiczny), wierzycielowi przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych — stopa referencyjna NBP plus 10 pkt proc. Jeżeli dłużnikiem jest publiczny podmiot leczniczy, marża wynosi 8 pkt proc. Stopa jest stała przez całe półrocze: liczy się stopa referencyjna z 1 stycznia i 1 lipca, a obwieszczenie publikuje Minister Finansów.

Gdy kontrahent nie płaci ponad 90 dni po terminie, oprócz odsetek możesz odzyskać VAT i podatek dochodowy od tej faktury — policz to w kalkulatorze ulgi na złe długi.

Z chwilą nabycia prawa do odsetek wierzyciel dostaje też — bez wezwania — rekompensatę za koszty odzyskiwania należności (art. 10 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych):

• 40 euro, gdy świadczenie nie przekracza 5 000 zł,
• 70 euro, gdy jest wyższe niż 5 000 zł, ale niższe niż 50 000 zł,
• 100 euro, gdy wynosi 50 000 zł lub więcej.

Euro przelicza się po średnim kursie NBP z ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym świadczenie stało się wymagalne. Przykład: faktura na 20 000 zł z terminem 31.12.2025 zapłacona 14.08.2026 daje 1 727,53 zł odsetek oraz 70 euro rekompensaty — przy kursie 4,25 zł to 297,50 zł. Kurs bierzesz z tabeli z 31.12.2025; kalkulator podpowiada tę datę, ale kurs musisz wpisać sam.

Umowy zawarte przed 1 stycznia 2020 r. rozlicza się według przepisów sprzed nowelizacji: odsetki to stopa referencyjna plus 8 pkt proc., a rekompensata zawsze wynosi 40 euro, bez względu na kwotę. W kalkulatorze zaznacz wtedy opcję „umowa zawarta przed 1 stycznia 2020 r.”.

Odsetki od odsetek (art. 482 KC)

Od zaległych odsetek co do zasady nie liczy się dalszych odsetek. Wyjątki są dwa: odsetki od odsetek należą się od dnia wytoczenia o nie powództwa albo gdy strony umówiły się na kapitalizację po powstaniu zaległości (art. 482 § 1 KC). Dlatego w pozwie zwykle dolicza się do roszczenia skapitalizowane odsetki na dzień wniesienia pozwu — od tej sumy biegną dalsze odsetki. Kalkulator nie kapitalizuje odsetek: liczy je wyłącznie od należności głównej.

Pułapki, o których łatwo zapomnieć

• Termin w sobotę lub święto. Zgodnie z art. 115 KC termin upływa w najbliższym dniu roboczym. Opóźnienie zaczyna się więc później, niż wynika z kalendarza — kalkulator przesuwa termin automatycznie (od 2025 r. dniem wolnym jest też 24 grudnia).
• Brak terminu w umowie. Dług bez oznaczonego terminu trzeba zapłacić niezwłocznie po wezwaniu (art. 455 KC). Za termin płatności przyjmij dzień wskazany w wezwaniu albo — gdy go nie ma — rozsądny czas po jego doręczeniu.
• Wyższe odsetki z umowy. Jeżeli umowa przewiduje odsetki wyższe od ustawowych, należą się umowne — ale nie więcej niż maksymalne. Gdy umowa przewiduje więcej, należą się tylko odsetki maksymalne (art. 481 § 2² KC).
• Wpłata częściowa. Wierzyciel może najpierw zaliczyć ją na zaległe odsetki, a dopiero resztę na dług (art. 451 § 1 KC). Od tego, na co poszła wpłata, zależy kwota, od której biegną dalsze odsetki.
• Przedawnienie. Roszczenie o odsetki jako świadczenie okresowe przedawnia się po 3 latach (art. 118 KC), z końcem roku kalendarzowego, i nie później niż roszczenie główne.