Składka zdrowotna JDG 2026 — jak jest liczona?
Składka zdrowotna na JDG zależy od wybranej formy opodatkowania. Od 2022 roku (Polski Ład) na skali i podatku liniowym liczy się ją od dochodu, a na ryczałcie wybierasz jedną z trzech stałych kwot według rocznego przychodu pomniejszonego o zapłacone składki społeczne (bez Funduszu Pracy).
| Forma opodatkowania | Podstawa obliczenia | Stawka / kwota |
|---|---|---|
| Ryczałt — do 60 000 zł/rok | Przeciętne wynagrodzenie × 60% | 498,35 zł/mies. |
| Ryczałt — 60 001–300 000 zł/rok | Przeciętne wynagrodzenie × 100% | 830,58 zł/mies. |
| Ryczałt — powyżej 300 000 zł/rok | Przeciętne wynagrodzenie × 180% | 1 495,04 zł/mies. |
| Podatek liniowy | 4,9% × dochód (min. 432,54 zł; w styczniu 2026 r. 314,96 zł); odliczysz do 14 100 zł rocznie | 4,9% dochodu |
| Skala podatkowa | 9% × dochód (min. 432,54 zł; w styczniu 2026 r. 314,96 zł) | 9% dochodu |
Przeciętne wynagrodzenie w IV kwartale 2025 r.: 9 228,64 zł (sektor przedsiębiorstw, z wypłatami z zysku — GUS; kwotę podaje ZUS). Na tej podstawie obliczane są progi składki zdrowotnej na ryczałcie w 2026 r.
Ulga na start — 6 miesięcy bez ZUS społecznego
Ulga na start to zwolnienie z obowiązkowych składek ZUS społecznych przez 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności (art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców). W tym czasie płacisz tylko składkę zdrowotną.
Warunki ulgi na start:
- Pierwsza działalność gospodarcza albo co najmniej 60 miesięcy od jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia
- Nie wykonujesz dla byłego pracodawcy czynności, które w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywałeś na etacie
- Wpis do CEIDG jako osoba fizyczna (JDG)
Uwaga: Podczas ulgi na start nie masz prawa do zasiłku chorobowego — bo nie opłacasz składki chorobowej (składka ta jest dobrowolna i powiązana z ZUS społecznym). Warto to rozważyć, zwłaszcza jeśli planujesz korzystać z L4 lub urlopu rodzicielskiego.
ZUS preferencyjny — obniżony przez 24 miesiące
Po uldze na start możesz przejść na ZUS preferencyjny — obniżone składki przez kolejne 24 miesiące kalendarzowe. Podstawa wymiaru to 30% minimalnego wynagrodzenia.
Składki ZUS preferencyjny 2026:
Mały ZUS Plus — dla małych firm
Mały ZUS Plus (MZP) to ulga dla przedsiębiorców, których roczny przychód z poprzedniego roku nie przekroczył 120 000 PLN. Składki są liczone od dochodu, nie od stałej podstawy — mogą być znacznie niższe niż standardowy ZUS.
Warunki Małego ZUS Plus (2026):
- Przychód z poprzedniego roku ≤ 120 000 PLN
- Działalność prowadzona przez co najmniej 60 dni w poprzednim roku
- Można korzystać przez maksymalnie 36 miesięcy w ciągu kolejnych 60 miesięcy
Podstawa to połowa przeciętnego miesięcznego dochodu z poprzedniego roku, nie mniej niż 1 441,80 zł i nie więcej niż 5 652,00 zł. W kalkulatorze wyżej wybierz „Mały ZUS Plus” i wpisz swoją podstawę — kwota zależy od Twojego konkretnego dochodu.
Powiązane kalkulatory
Sprawdzone z danymi urzędowymi
Działanie kalkulatora sprawdziliśmy 18 października 2026: wyniki porównaliśmy z przepisami i oficjalnymi danymi wymienionymi niżej.
- Pełny ZUS 2026: podstawa 5 652 zł → 1 788,29 zł + chorobowa 138,47 zł = 1 926,76 zł; preferencyjny od 1 441,80 zł → 420,86 + 35,32 = 456,18 zł — zgodnie z tabelą ZUS
- Zdrowotna na ryczałcie 498,35 / 830,58 / 1 495,04 zł; próg liczony od przychodu po odjęciu składek emerytalnej, rentowej, chorobowej i wypadkowej — bez Funduszu Pracy (art. 81 ust. 2g)
- Ryczałt 12%, 15 000 zł/mies. przy pełnym ZUS: podstawa 180 000 − 21 459,48 − 4 983,48 → 153 557 zł, podatek 18 427 zł, przeliczony ręcznie
- Ulga na start: 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności, ponownie po co najmniej 60 miesiącach (art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców)
- ZUS — wysokość składek na ubezpieczenia społeczne — podstawy 5 652 / 1 441,80 zł i kwoty 1 926,76 / 456,18 zł
- ZUS — podstawa i kwota składki zdrowotnej w 2026 r. — 498,35 / 830,58 / 1 495,04 zł i minimum 432,54 zł
- Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, t.j. Dz.U. 2025 poz. 1461 — art. 79, 79a, 81 ust. 2e–2g
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym, t.j. Dz.U. 2025 poz. 843 — art. 11 ust. 1 i 1a — odliczenie składek bez Funduszu Pracy
- Prawo przedsiębiorców, t.j. Dz.U. 2025 poz. 1480 — art. 18 ust. 1 — ulga na start
- Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 199 — art. 18 ust. 2, art. 18a, art. 18c — preferencyjny ZUS i Mały ZUS Plus
Weryfikacja dotyczy stanu prawnego z dnia sprawdzenia. Przepisy się zmieniają — przy ważnej decyzji potwierdź wynik u księgowego.
Źródła i weryfikacja
- Składki ZUS społeczne: zus.pl — składki przedsiębiorców 2026
- Podstawy wymiaru 2026: minimalne wynagrodzenie 4 806 zł, prognozowane przeciętne wynagrodzenie 9 420 zł (podstawa pełnego ZUS 5 652 zł)
- Składka zdrowotna ryczałt: art. 81 ust. 2e–2g ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1461); podatek liniowy: art. 79a
- Warunki ulgi na start: art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1480)
- Mały ZUS Plus: art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 199)
Ostatnia weryfikacja: 8 października 2026