Kto może skorzystać z Małego ZUS Plus w 2026 roku
Mały ZUS Plus (art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) pozwala płacić składki społeczne od podstawy zależnej od dochodu z poprzedniego roku. W 2026 r. warunki są takie:
- przychód z działalności w 2025 r. nie przekroczył 120 000 zł; jeśli firma działała tylko część roku, limit maleje proporcjonalnie — np. przy 200 dniach to 65 753,42 zł;
- działalność trwała w 2025 r. co najmniej 60 dni kalendarzowych — dlatego w pierwszym roku firmy ulga jest niedostępna;
- nie przysługuje Ci już preferencyjny ZUS — Mały ZUS Plus zaczyna się po wykorzystaniu 24 miesięcy (dni na uldze na start i preferencyjnym ZUS liczą się jednak do 60 dni działalności);
- w 2025 r. nie opłacałeś podatku w formie karty podatkowej ze zwolnieniem z VAT;
- nie byłeś ubezpieczony z innej działalności wymienionej w art. 8 ust. 6 pkt 2–5 (twórca, wolny zawód, wspólnik spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej, jedyny wspólnik sp. z o.o.) — wspólnik spółki cywilnej może korzystać;
- nie wykonujesz dla byłego pracodawcy czynności, które wykonywałeś na etacie w tym lub poprzednim roku.
Od 1 stycznia 2026 r. ulga przysługuje przez 36 miesięcy w każdym okresie 60 miesięcy prowadzenia działalności. Licznik wystartował od nowa w 2026 r.: miesiące wykorzystane wcześniej się nie liczą, a za miesiąc wykorzystany uznaje się każdy, w którym korzystałeś z ulgi choćby przez jeden dzień.
Jak obliczyć podstawę wymiaru składek
podstawa = 50% × przeciętny dochód, nie mniej niż 1 441,80 zł i nie więcej niż 5 652,00 zł
Dochód ustalasz różnie w zależności od formy opodatkowania w 2025 r.:
| Forma | Dochód do Małego ZUS Plus |
|---|---|
| Skala, liniowy, IP Box | przychód − koszty uzyskania przychodu według PIT; składki społeczne zaliczone do kosztów doliczasz z powrotem; strata = 0 zł |
| Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych | przychód × 0,5 (art. 18c ust. 12 pkt 2) |
| Karta podatkowa (czynny podatnik VAT) | wartość sprzedaży opodatkowanej VAT, bez podatku, × 0,5 |
Przykład: w 2025 r. przedsiębiorca na skali miał 67 500 zł dochodu przez cały rok. Przeciętny dochód to 67 500 zł ÷ 365 × 30 = 5 547,95 zł, a podstawa — połowa tej kwoty — 2 773,98 zł. Składki z chorobową wynoszą 877,69 zł miesięcznie zamiast 1 926,76 zł na pełnym ZUS. Oszczędność: 1 049,07 zł miesięcznie, 12 588,84 zł w roku. Ryczałtowiec z przychodem 100 000 zł ma dochód 50 000 zł i podstawę 2 054,80 zł.
Składki na Małym ZUS Plus i Fundusz Pracy
Od podstawy płacisz emerytalną 19,52%, rentową 8%, wypadkową (1,67% przy zgłaszaniu do 9 osób) i — dobrowolnie — chorobową 2,45%. Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy (2,45%) płaci się tylko wtedy, gdy podstawa wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie 4 806 zł. W praktyce większość osób na Małym ZUS Plus nie płaci FP. Tabela poniżej pochodzi z silnika kalkulatora (pełny rok, skala, z chorobową):
| Dochód 2025 | Podstawa | Składki / mies. | FP | Oszczędność / rok |
|---|---|---|---|---|
| 0 zł | 1 441,80 zł | 456,18 zł | — | 17 646,96 zł |
| 30 000 zł | 1 441,80 zł | 456,18 zł | — | 17 646,96 zł |
| 50 000 zł | 2 054,80 zł | 650,14 zł | — | 15 319,44 zł |
| 67 500 zł | 2 773,98 zł | 877,69 zł | — | 12 588,84 zł |
| 90 000 zł | 3 698,63 zł | 1 170,25 zł | — | 9 078,12 zł |
| 110 000 zł | 4 520,55 zł | 1 430,29 zł | — | 5 957,64 zł |
Maksymalna podstawa 5 652,00 zł w praktyce nie ma zastosowania. Dochód nie może być wyższy niż przychód, a przychód mieści się w limicie, więc przeciętny dochód nie przekroczy 9 863,01 zł miesięcznie (120 000 zł ÷ 365 × 30). Najwyższa możliwa podstawa to 4 931,51 zł — i tylko przy podstawie od 4 806 zł wzwyż pojawia się Fundusz Pracy. Ryczałtowiec, którego dochodem jest połowa przychodu, może osiągnąć najwyżej 2 465,76 zł.
Cena niższych składek: emerytura i zasiłki
Niższa podstawa to niższe świadczenia. W przykładzie wyżej na konto emerytalne trafia rocznie 6 741,48 zł mniej niż przy pełnym ZUS. Zasiłek chorobowy liczy się od zadeklarowanej podstawy pomniejszonej o 13,71%: za 30 dni choroby to ok. 1 914,93 zł zamiast 3 901,69 zł. Tak samo maleje zasiłek macierzyński. Jeśli planujesz dziecko, możesz dobrowolnie zadeklarować wyższą podstawę (art. 18c ust. 8).
Terminy i formalności
- Zgłoszenie na 2026 r.: do końca stycznia — w 2026 r., ponieważ 31 stycznia wypadał w sobotę, do 2 lutego. Formularz ZUS ZUA lub ZZA z kodem 05 90 (05 92 z prawem do renty lub emerytury).
- Kto był na Małym ZUS Plus w grudniu 2025 r., nie zgłasza się ponownie — wystarczy część II dokumentu DRA lub RCA za styczeń z dochodem, przychodem i formą opodatkowania, do 20 lutego.
- Kto kończy preferencyjny ZUS w trakcie roku, przechodzi na Mały ZUS Plus od kolejnego miesiąca i zgłasza się w ciągu 7 dni.
- Rezygnacja w trakcie roku jest możliwa — od miesiąca rezygnacji do końca roku płacisz od pełnej podstawy.
- Kto przegapił termin, nie wejdzie na Mały ZUS Plus w 2026 r.
Podstawa prawna
- Art. 18c ustawy z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 199), w tym ust. 11a–11c dodane ustawą deregulacyjną z 21.05.2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 769).
- Art. 259 ustawy z 20.03.2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia — Fundusz Pracy.
- Minimalne wynagrodzenie 2026: 4 806 zł; prognozowane przeciętne wynagrodzenie: 9 420 zł.